Herkes için ahilik

Antalya’da başlayan Ahilik Haftası kutlamalarına ilişkin açıklama yapan Esnaf ve Sanatkarlar Derneği(ESDER) Antalya Şube Başkanı Aydın Çevik, Ahiliğin sadece esnaf içinde kutlanan bir olgu kabul edilmemesi gerektiğini, Ahiliğin içinde saygı, sevgi, dayanışma, kardeşlik olduğunu söyledi.

DAHA ÇOK AHLAKA İHTİYAÇ VAR

Herkes için ahilik

Antalya’da başlayan Ahilik Haftası kutlamalarına ilişkin açıklama yapan Esnaf ve Sanatkarlar Derneği(ESDER) Antalya Şube Başkanı Aydın Çevik, Ahiliğin sadece esnaf içinde kutlanan bir olgu kabul edilmemesi gerektiğini, Ahiliğin içinde saygı, sevgi, dayanışma, kardeşlik olduğunu söyledi.

DAHA ÇOK AHLAKA İHTİYAÇ VAR

Türkiye’nin 81 ilinde 19-24 Eylül 2011 tarihleri arasında kutlanacak Ahilik haftası törenlerine ilişkin bir basın açıklaması yapan Esnaf ve Sanatkârlar Derneği Antalya Şube Başkanı Aydın Çevik, Ahiliğin, din, dil, ırk farkı gözetmeden herkesi eşit gören bir yapı olduğunu geçmişten bugüne Türk esnafının bu kültür ile yetiştiğini kaydetti. Toplumsal barış ve uzlaşma içeren akıl, bilim, çalışma ve ahlak birlikteliği olan Ahilik kültürünün 800 yıl önce başlayan bir felsefe olduğunu söyleyen Çevik, Toplumumuzun bugün eskisinden daha fazla akıla, bilime, çalışmaya ve ahlaka ihtiyacı vardır. İçinde bulunduğumuz dönemde eskisinden daha çok ahlaka, maneviyata akla ve bilime ihtiyaç duymaktayız” dedi

HER ALANDA HİSSEDİLİYOR

Ahilik, din, dil, ırk farkı gözetmeden herkesi eşit gören bir yapı olduğunu kaydeden Çevik, "Böylece, milli bütünlüğün ekonomik temellerini kuran sosyal bir modeldir. Onun içindir ki Ahilik akılcılıktır, çağdaşlıktır, diyoruz ve Türk esnaf ve sanatkarı olarak böylesi köklü ve görkemli geçmişimizle gurur duyuyoruz. Ahilik ruhu, günümüzde iş yaşamının her alanında da kendini hissettirmektedir. İş ahlakı, sosyal dayanışma, kaliteli mal üretimi, tüketicinin korunması, üretici-tüketici ilişkilerinin düzenlenmesi gibi konular Ahilik kültürünün bize bıraktığı miraslardır. Bugün bu değerler kanun, yönetmelik ve tüzüklerle toplumu düzenleyen normlar haline dönüşmüştür” dedi.

HERKESE HİTAP EDİYOR

Aydın Çevik sözlerini şu şekilde sürdürdü: “Ahilik, sanatkarın yetiştirilme, çalışma biçimine yönelik ilkelerin yüzyıllar öncesinden gelen anlayışı içinde yer alan ’Gözü, Gönlü ve Kalbi Tok Olmak’ düşüncesiyle kurumsallaşmış bir meslek teşkilatıdır. Esnaf, Ahilik öğretisi gereği iç denetim yolunu açık tutarak, kusurlu mal üretiminden kaçınırken, aynı zamanda tüketici haklarını koruyan, geleneksel bir kurumun ilkelerini yerine getirmektedir” "Ahilik; sadece meslek teşkilatı değil, aynı zamanda sağlıklı bir toplum inşa edebilmek amacıyla kurulmuştur. İçinde sevgi vardır, dayanışma vardır, kardeşlik, milli birlik, saygı ve sevgi vardır”

ANTALYALI ESNAFLARA BOL KAZANÇ DİLEDİ

Ahilik, tarihi ve sosyo-ekonomik zorunlulukların ortaya çıkardığı mesleki, dini, Ahlaki bir Türk esnaf birliği kuruluşudur. Ahi kuruluşları çevresel ve toplumsal karakterini korumuş, üretici ve tüketici ilişki ve bağlarını en iyi biçimde düzenlemeyi kendilerine amaç edinmişlerdi. Ahiler yeniliğe açık insanlar olup, halka sanat, meslek ve genel bilgiler öğretmek için var güçleriyle çalışırlar. Asırlardır bu geleneği yaşatan tüm esnaflarımızın Ahilik Haftası’nı tüm içtenliğimle kutlar ve bu birlik beraberlik duygusunun dünya durdukça devam etmesini temenni ederek, Antalya’daki esnafımıza bol kazançlar dilerim” dedi.

ESDER Şube Başkanı Aydın Çevik, Ahiliğin görgü kurallarını şu şekilde sıraladı: “

- İyi huylu ve güzel ahlâklı olmak,

- İşinde ve hayatında, kin, çekememezlik ve dedikodudan kaçınmak,

- Ahdinde, sözünde ve sevgisinde vefalı olmak,

- Gözü, gönlü ve kalbi tok olmak,

- Şevkatli, merhametli, adaletli, faziletli, iffetli ve dürüst olmak,

- Cömertlik, ikram ve kerem sahibi olmak,

- Küçüklere sevgi, büyüklere karşı edepli ve saygılı olmak,

- Alçakgönüllü olmak, büyüklük ve gururdan kaçınmak,

- Ayıp ve kusurlarını örtmek, gizlemek ve affetmek,

- Hataları yüze vurmamak,

- Dost ve arkadaşlara tatlı sözlü, samimi, güleryüzle ve güvenilir olmak,

- Gelmeyene gitmek, dost ve akrabayı ziyaret etmek,

- Herkese iyilik yapmak, iyiliklerini istemek,

- Yapılan iyilik ve yardımı başa kakmamak,

- Hakka, hukuka, hak ölçüsüne riayet etmek,

- İnsanların işlerini içten, gönülden ve güleryüzle yapmak,

- Daima iyi komşulukta bulunmak, komşunun eza ve cahilliğine sabretmek,

- Yaradandan dolayı yaratıkları hoş görmek,

- Hata ve kusurları daima kendi nefsinde aramak,

- İyilerle dost olup, kötülerden uzak durmak,

- Fakirlerle dostluktan, oturup kalkmaktan şeref duymak,

- Zenginlere, zenginliğinden dolayı itibardan kaçınmak,

- Allah için sevmek, Allah için nefret etmek,

- Hak için hakkı söylemek ve hakkı söylemekten korkmamak,

- Emri altındakileri ve hizmetindekileri korumak ve gözetmek,

- Açıkta ve gizlide Allah''ın emir ve yasaklarına uymak,

- Kötü söz ve hareketlerden sakınmak,

- İçi, dışı, özü, sözü bir olmak,

- Hakkı korumak, hakka riayetle haksızlığı önlemek,

- Kötülük ve kendini bilmezliğe iyilikle karşılık vermek,

- Belâ ve kötülüklere sabır ve tahammüllü olmak,

- Müslümanlara lütufkâr ve hoş sözlü olmak,

- Düşmana düşmanın silahıyla karşılık vermek,

- İnanç ve ibadetlerinde samimi olmak,

- Fani dünyaya ait şeylerle öğünmemek, böbürlenmemek,

- Yapılan iyilik ve hayırda hakkın hoşnutluğundan başka bir şey gözetmemek,

- Âlimlerle dost olup dostlara danışmak,

- Her zaman heryerde yalnız Allah''a güvenmek

- Örf, adet ve törelere uymak,

- Sır tutmak, sırları açığa vurmamak,

- Aza kanaat, çoğa şükür ederek dağıtmak,

- Feragat ve fedekarlığı daima kendi nefsinden yapmak

İslâm dinî esaslarına uygun olarak bireyin fikirlerinin geliştirilmesini davranış ve duygularının düzenlenmesini hedefleyen, düşüncede, söz ve eylemde, yöntem ve düzende tutarlı olan, kısaca dünya ve ahirette mutlu olmayı amaç edinen "iyi insan" yetiştirme sanatı olarak tanımlanabilir.

Ahilik felsefesi, temelleri 12’nci yüzyılda Kırşehir’de atılmış, daha sonra tüm Anadolu’ya yayılmış, izleri bugüne kadar süregelmiş kültürel, sosyal ve ekonomik bir oluşumdur. Ahilik kurumu mistik bir yol, bir tarikat olmaktan ziyade sosyal ve ekonomik yönden işleyen ve siyasal, askeri ve kültürel yönleri de bulunan bir toplum düzenidir. Ahilik, aynı zamanda sosyal hayat kadar ekonomik hayatı da yönlendiren ve günümüz koşullarında bile birçok ülkede gerçekleştirilememiş, adaletli, verimli ve son derece güzel bir sistemi Türk toplumuna kazandırmış bir KÜLTÜR'dür.
     Ahilik, 13-19’uncu yüzyıllar arasında Anadolu’da yaşayan halkın sanat ve meslek alanında yetişmelerini sağlayan, onları ahlaki yönden geliştiren, çalışma yaşamını iyi insan meziyetlerini esas alarak düzenleyen bir örgütlenmedir.Ahilik, iyi ahlakın, doğruluğun, kardeşliğin, yardımseverliğin kısacası bütün güzel meziyetlerin birleştiği bir sosyo-ekonomik düzendir.
Esnaf ve sanatkâr camiasının tarihine baktığımızda “Ahilik” ile “Fütüvvet”in önemli bir yer tuttuğunu görürüz. Çünkü bu iki kurum ve düzen çok uzun yıllar Osmanlı toplumunun belirleyici öğeleri olmuştur. Kimi araştırmacılar, Ahiliğin kökenlerini, Doğu’da özellikle Araplar arasında gelişmiş olan Fütüvvet Teşkilatına dayandırırlar. Ancak yine de Ahiliğin Fütüvvetten bir hayli değişik, Anadolu Türklerine özgü bir kurum olduğunda birleşirler.
     Anadolu’nun Türklerin ikinci anayurdu haline gelişi 11’inci yüzyılın ikinci yarısındadır. Asya’dan göç eden sanatkar ve tüccar Türklerin yerli tüccar ve sanatkârlar karşısında tutunabilmeleri ve yaşayabilmeleri, aralarında bir örgüt kurmalarını gerektirmiştir. Ayrıca Türkler bu örgüt yardımıyla, sağlam, dayanıklı ve standart mal üretebileceklerini düşünmüşlerdir. İşte bu zorunluluk, dini - ahlaki kuralları fütüvvetnamelerde zaten mevcut olan esnaf ve sanatkârlar dayanışma ve denetim örgütünün, yani Ahiliğin kurulması sonucunu doğurmuştur. Öte yandan, deri işçilerinin ve Ahiliğin piri olan Ahi Evran’ın Anadolu’ya gelişi de bu tarihlere rastlamaktadır.
     Ahlakla sanatın uyumlu birleşiminden oluşan ahilik, örgüt olarak Anadolu’da 13’ncü yüzyılda Ahi Evran tarafından kurulmuştur.
     Ahi kelimesi de Arapça’dır ve “kardeş/ kardeşim” demektir. Ancak bazı araştırmacılar, Ahi sözcüğünün Türkçe’de cömert, eliaçık, yiğit anlamına gelen “akı” sözcüğünden geldiğini ileri sürmektedirler. Anadolu’da Türk kurum ve terimlerinin fazlalaştığı bir dönemde “akı”nın, Arapça “kardeşim” anlamına gelen “ahi”ye dönüştüğü sanılmaktadır. Ahi Evran tarafından Anadolu’da 13’ncü yüzyılda kurulan Ahilik, belli kurallara bağlı olarak faaliyet gösteren esnaf ve sanatkârlar birliğini ifade etmektedir.